Reasons For Sugar Cravings : जेवण झाल्यावर काहीतरी गोड खावेसे वाटणे ही आपल्यापैकी बहुतेकांची सवय झाली आहे. कडधान्य, भाकरी आणि भाज्या असलेले रोजचे साधे जेवण असो किंवा एखादी खास मेजवानी असो, शेवटी मिठाईची वाट पाहणे अपरिहार्य असते. पोट भरलेले असूनही काहीतरी गोड झाल्याची भावना आपोआप येते. पण ही लालसा का निर्माण होते याचा कधी विचार केला आहे का? यामागे आयुर्वेद एक मनोरंजक कारण सांगतं.
आपण गोड कधी खावे?
TOI च्या अहवालानुसार, खरी चूक आपल्या खाण्याच्या सवयींमध्ये आहे. आजकाल आपण जेवण झाल्यावर मिठाई खातो, पण जेवणाच्या सुरुवातीला मिठाई चाखायला हवी असे आयुर्वेद सांगतो. असे मानले जाते की प्रथम गोड चव घेतल्यास, लाळ आणि पाचक रस लवकर सक्रिय होतात, ज्यामुळे पचन सुधारते. हा गोड पदार्थ शेवटी खाल्ल्यास पचनक्रिया मंदावते.
आणखी वाचा – “मला माझा संसार हवाय”, राकेश बापटच्या एकतर्फी प्रेमात आहे राखी, म्हणाली, “मी बॉलिवूड सोडेन”
हेच कारण आहे की जेवल्यानंतर जेव्हा तुम्ही मिठाई खातात तेव्हा शरीराला झटपट ऊर्जेचा झटका येतो, परंतु यामुळे पचनशक्ती कमकुवत होऊ शकते. आयुर्वेदात याला अग्नी म्हणतात, जे आपल्या संपूर्ण पाचन तंत्रावर नियंत्रण ठेवते. जेव्हा तुम्ही खूप जास्त साखर किंवा मिठाई खाता तेव्हा ते अग्नीला दाबून टाकते, ज्यामुळे गॅस, सूज येणे आणि अपचन यासारख्या समस्या उद्भवतात. शरीराला हे असंतुलन जाणवते आणि ते पुन्हा पुन्हा गोड खाण्याची इच्छा व्यक्त करतं.
लालसा का उद्भवतात?
आयुर्वेदातील प्रमुख ग्रंथांमध्येही खाण्याच्या क्रमाचा उल्लेख आहे. अन्नाची सुरुवात गोड चवीने करावी, नंतर आंबट आणि खारट चव मध्यभागी आणि शेवटी कडू, तिखट आणि तुरट चव असावी, असे त्यात म्हटले आहे. असे केल्याने शरीरातील वात, पित्त आणि कफ हे तीनही दोष संतुलित राहतात. जर हा क्रम विस्कळीत झाला तर शरीरात असंतुलन निर्माण होते आणि लालसा वाढते. याशिवाय आधुनिक जेवणामुळेही ही सवय वाढते. जेव्हा आपण खूप कार्बोहायड्रेट किंवा जड अन्न खातो तेव्हा शरीराला संतुलित करण्यासाठी लगेच मिठाईची आवश्यकता असते. हेच कारण आहे की जड किंवा मांसाहारी पदार्थ खाल्ल्यानंतर अनेकदा मिठाईची तीव्र इच्छा होते.
